Thursday, March 11, 2010

Nhiếp ảnh (II)

Nikon ra lò Digital SLR đầu tiên, D100, dựa trên body của N80, giá $1500, mắc gấp 5 lần máy chụp hình bằng phim!  Ngày đầy tháng bé Xí, tôi xách xe chạy lên tuốt Penn Camera ở DC để mướn về chụp thử. Sau màn làm mặt khổ, vòng tay xin phép vợ, tôi ra Ritz Camera bợ về với trả góp one year no interest.  Chỉ cần gắn ông lens cũ vào là tôi chụp, D100 chỉ khác N80 một chổ là đàng sau có màn hình như mọi máy digital khác, chụp xong, có hình coi liền, sướng như tiên.  Không mất tiền mua phim, không mắc công đem phim đi rửa rồi quành lại lấy, không cần san hình hay film qua computer, tiết kiệm thời gian, phần tiền phim đã trả trước cho cái máy, xài càng lâu, càng lời.

Nhưng đời có bao giờ êm ả như mơ đâu, tôi khám phá ra mấy điều bằng kinh nghiệm xương máu.

Diện tích của digital sensor nhỏ hơn diện tích của phim 1.5 lần, gọi là APS-C, khiến ống lens wide angle từ 28 mm thành 42 mm, hết còn rộng để chụp snapshot trong nhà.  Ống lens telé thì đỡ hơn, 200 mm thành 300 mm, ừ thôi thì cũng được, điều tôi ghét nhất là flash. 

Dân amatuer thường chụp trong nhà, gia đình, xài flash nhiều hơn là xách máy ra ngoài đường chụp phong cảnh thiên nhiên. Kỹ thuật cho flash mới lúc đó còn là DTTL (sau này thành iTTL) không xài được cái flash SB-28 của phim mà phải xài SB-28 DX. Khi bạn chụp digital flash, flash sẽ đánh ra trước để đo ánh sáng để tự động chỉnh khẩu độ, thời gian, sau đó mới đánh ra flash lần hai để chụp. Trước đó, flash của phim chỉ đánh một lần và sensor tự động đo ánh sáng dội ngược lại qua ống lens.  Cái D100 luôn luôn chụp thiếu sáng từ .7 đến 1 stop, ghét ghê gớm, tôi phải curve hình lên hoặc cộng thêm +.7 stop.

Một ẩn số mới của digital camera là white balance, tính bằng nhiệt độ Kevin. Mỗi loại đèn, mỗi loại nguồn sáng có độ Kevin khác nhau, như flash là 5000 K đến 5600 K, như bảng ví dụ:

Color Temperature Light Source

1000-2000 K Candlelight
2500-3500 K Tungsten Bulb (household variety)
3000-4000 K Sunrise/Sunset (clear sky)
4000-5000 K Fluorescent Lamps
5000-5500 K Electronic Flash
5000-6500 K Daylight with Clear Sky (sun overhead)
6500-8000 K Moderately Overcast Sky
9000-10000 K Shade or Heavily Overcast Sky

Nếu bạn để auto white balance, máy chụp hình dễ lẫn lộn, hình sẽ ra đỏ kè khi chụp đèn bóng tròn hoặc xanh lè khi chụp hình đèn néon. Những máy mới ra sau này đã có nhiều tiến bộ về auto white balance, nhưng mỗi khi mixed nguồn sáng, máy vẫn bị fooled như thường.  Máy DSLR đỡ bị delayed hơn loại point and shoot, tức, khi bạn bấm, máy chụp liền, không như Point Shoot là cười mỏi miệng rồi shutter mới mở đóng.

Bù lại những khuyết điểm trên, máy DSLR mới cho tôi chụp sướng tay, nhất là chụp liên tiếp 3 frames mỗi giây, bấm như bắn súng liên thanh. Khi chụp bằng phim, tôi không dám thử chỉnh qua chụp continuous này, sợ tốn tiền rửa phim.  Chỉnh qua chụp liên tục rất có lợi khi bạn chụp quí vị con nít, giống như chụp thể thao. Thứ nữa, nó sẽ giúp bạn chụp hình rõ nét hơn nếu tay bạn run hoặc máy di động do shutter đóng mở.

Muốn lên tay nghề, có người nói, bạn phải can đảm delete hình, chỉ giữ lại những hình đẹp. Tôi thì không, ngoại trừ những hình bị out of focus, hình nào tôi cũng ham hố giữ lại, hình của con mình mà, chứ có phải hình người dưng đâu.  Chuyện chơi nhiếp ảnh còn dài lắm, còn chụp hình là còn chuyện để kể. Cái Nikon D100 của tôi bằng tuổi con Xí, chỉ mới chụp khoảng 15000 lần, một phần mười đời cái máy.  Đám hỏi, đám cưới của hai thằng em và một thằng em họ, sinh nhật, Giáng Sinh, rong chơi... tôi nghĩ, tôi đã lấy lại đủ tiền mua máy. Nikon đã ra D300s có quay HD video và D700 full frame, thèm riệu nước miếng nhưng thôi, để dành tiền mua ống lens.  Tôi biết chút chút về cái hobby này, bạn nào có thắc mắc gì, cứ hỏi, tôi sẽ ráng giải thích.

Tips:


  • Khi chụp người hay thú vật, bạn hãy focus vào đôi mắt, đôi mắt là cửa sổ tâm hồn, con mắt mà out of focus là người đó mất hồn.

  • Tránh đặt object vào chính giữa khung hình, áp dụng rule of thumb luật 1/3, focus trước rồi recompose hình sau, đặt object vào 1/3 khung hình.

  • Ráng chụp bằng RAW, rồi đổi qua JPEG. Mỗi lần save JPEG sau khi chỉnh sửa, hình sẽ được compressed, cứ vậy sẽ mất lần chất lượng hình.

  • Picasa của Google là một free software rất được khen, nó chỉnh sửa hình nhưng lại để y nguyên bản chính.
  • Chỉnh camera ở mức độ cao nhất của resolution, hình sẽ lớn nhưng khi muốn thu nhỏ, photo software có thể làm được dễ dàng. Nhưng ngược lại, nếu bạn chụp low resolution, khi muốn phóng lớn, hình sẽ xấu.
  • Hình tối, underexposed có thể chỉnh ra sáng, nhưng hình dư sáng, overexposed không thể kéo lại cho tối vì chổ highlight đã mất hết data, trắng bóc, no detail.
  • Chụp màu có thể đổi qua đen trắng, chụp đen trắng không đổi qua màu được.
Để trả lời câu hỏi của Hai, tips cho PS camera, PS không có nhiều functions như DSLR, thường là JPEG, không có chụp liên tục và shutter lag cao nhiều hơn.
  • Thường, PS chỉ có 1 focus sensor ở chính giữa, bạn bấm nhẹ 1/2 nút để máy focus và giữ nguyên vị trí focus, sau đó, recompose và chụp.
  • Đừng chỉnh auto ISO, chỉnh ISO nhỏ nhất, máy PS chụp ISO từ 400 trở lên là nổ hạt vì nhiều noise.
  • Nếu chỉnh sửa JPEG, save nó thành một cái tên khác, giữ file chính lại để có gì sau này xài lại.
  • Luôn nhớ là shutter lag của PS rất cao, tay bạn cầm phải vững để hình được nét.
  • Khi chụp ngoài trời trưa, high contrast, bật flash lên để fill in vào shadow.
Tui viết nửa Anh, nửa Việt khó chịu quá! Nhưng mấy từ kỹ thuật, quên tuốt, không biết dịch ra làm sao. Bây giờ nhớ chỉ nhiêu đó, mai mốt nhớ thêm, sẽ post lên tiếp.

5 comments:

  1. hahaha, có ng` ở đây để tui học lóm nghề rùi.

    ReplyDelete
  2. dzị cái máy dỏm rẻ tiền của Hai có áp dụng được mấy tips này hông ? :)

    ReplyDelete
  3. Tóm được anh rồi, sẽ hỏi cho không kịp thở luôn, chuẩn bị tinh thần nha...ha..ha.

    ReplyDelete
  4. Chị BeBo/DQ: Học thầy không tày học bạn, như tui học nấu cơm gà từ Cap :)

    Hai: Tui nghĩ Tám rành photoshop hơn tui á :)

    ReplyDelete

Tôi phải chỉnh phần ý kiến chỉ dành cho người có Google Account vì dạo gần đây có kẻ ưa thả rác rưới. Nếu bạn viết dài, Blogger thường để vào Spam, tôi sẽ cố gắng check thường xuyên Spam folder. Cám ơn bạn.